Sức khỏe tổng quát

Ảnh hưởng của tư thế cố định trong phẫu thuật Update 07/2021

Pinterest LinkedIn Tumblr

Bài viết của BSCKII Nguyễn Trung Thành – Bác sĩ Gây mê Giảm đau, Khoa Gây mê phẫu thuật – Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Central Park

<!– –>

Tư thế cố định trong phẫu thuật có thể ảnh hưởng đến người bệnh, gây tổn thương mô mềm và thần kinh, giảm chức năng sinh lý,… Cần đánh giá cẩn thận trước khi thực hiện phẫu thuật để tránh các biến chứng liên quan đến tư thế phẫu thuật.

1. Thiếu máu tủy sống do gập cột sống khi kê tư thế phẫu thuật

Tư thế cố định trong phẫu thuật có thể dẫn đến thiếu máu tủy sống do gập cột sống khi kê tư thế phẫu thuật. Trường hợp này thường xảy ra khi bệnh nhân phẫu thuật vùng khung chậu (ví dụ: Tiền liệt tuyến) với tư thế gập cột sống > 15o ở khe đốt sống L2-3. Điều này dẫn đến thiếu máu cục bộ tủy sống, nhồi máu, mất chức năng thần kinh do tổn thương (thiếu hụt thần kinh do bị phá hủy).

2. Chèn ép mạch máu chi trên

Chèn ép mạch máu chi trên là một trong những ảnh hưởng của tư thế cố định trong phẫu thuật. Tổn thương này xuất hiện khi bệnh nhân ở tư thế nằm sấp ít hơn ở tư thế nằm nghiêng. Trong hầu hết các ca được báo cáo, vai dạng >90o. Ở tư thế này các mạch máu đến chi trên bị đè ép giữa xương sườn thứ nhất hoặc giữa cơ bậc thang trước và cơ bậc thang giữa. Sự chèn ép mạch máu dẫn đến thiếu máu cục bộ chi trên. Khi kéo dài sẽ dẫn đến tổn thương mô ở mức độ nhẹ cho đến tổn thương mô nặng đòi hỏi phải cắt cụt chi.

3. Tổn thương do tư thế đầu thấp

Các phẫu thuật viên áp dụng các công nghệ mới vào phẫu thuật (ví dụ: Robot cho phẫu thuật vùng chậu) thường yêu cầu tư thế đầu thấp. Tư thế này có thể ảnh hưởng phần đầu của bệnh nhân trên bàn mổ. Bệnh nhân thường được cố định trên bàn bằng dây (tấm ga vải để cố định bệnh nhân) hoặc các thiết bị giữ chuyên dụng khác (ví dụ: Dụng cụ giữ vai). Thay đổi tư thế phần đầu có thể dẫn đến tổn thương đám rối cổ do căng giãn hoặc làm tắc nghẽn mạch máu dưới đòn. Mặc dù áp lực nội sọ cũng tăng nhưng hiếm khi dẫn đến hậu quả xấu. Tuy nhiên cần chú ý phù mặt và miệng do nó có thể ảnh hưởng đến đường thở. Đã có những báo cáo bệnh nhân bị trượt khỏi bàn mổ ở tư thế đầu thấp vì cố định không đảm bảo và dẫn đến kết quả tổn thương cột sống cổ bệnh nhân.

Tư thế cố định trong phẫu thuật

Trong việc cố định tư thế khi mổ cần đảm bảo cố định đầu cổ cho bệnh nhân

4. Tổn thương do tư thế đầu cao

Mặc dù thường được nghĩ đến trong phẫu thuật sọ não, nhưng tư thế này phổ biến nhất cho phẫu thuật khớp vai. Ngoài nguy cơ tắc mạch do khí, tư thế đầu cao có thể làm thay đổi huyết động đáng kể, cụ thể là huyết áp và áp lực tưới máu não. Ngoài ra, một số rối loạn thần kinh cánh tay và cổ đã được báo cáo. Dường như một số tổn thương có liên quan đến căng giãn thần kinh quá mức khi bệnh nhân cố định đầu trong suốt quá trình phẫu thuật.

Da và mô mềm dễ bị tác động bởi áp lực dẫn đến thiếu máu cục bộ. Mặc dù có nhiều trường hợp xảy ra liên quan về vấn đề này ở các tư thế khác nhau nhưng thư thế nằm sấp thường được đề cập đến. Các mô tiếp xúc với gối tròn trải dài từ vai, ngực, xương chậu có thể thiếu máu do áp lực kéo dài. Có nhiều trường hợp phụ nữ có mô ngực lớn dễ dẫn đến thiếu máu cục bộ nghiêm trọng ở một hoặc cả hai vú do đã bị gối kê tư thế đẩy vào giữa hai ngực. Áp lực đè ép lâu dài đủ để gây hoại tử và bong da ngực. Trong hầu hết các trường hợp đã được báo cáo, phẩn lớn phải trả qua phẫu thuật cắt vú sau đó. Tương tự như vậy hậu môn nhân tạo có thể dễ dàng thiếu máu khi tiếp xúc trực tiếp với các gối tròn kê tư thế dọc theo thân người như đã đề cập.

Tóm lại, có nhiều nguy cơ để một bệnh nhân bị tổn thương do ảnh hưởng của tư thế cố định trong phẫu thuật. Nó bao gồm các lực cơ học gây ra bởi tư thế phẫu thuật dẫn đến tổn thương mô mềm và thần kinh. Tư thế cố định cũng có thể làm giảm chức năng sinh lí bình thường của bệnh nhân và cần phải xem xét cho tất cả các bệnh nhân, đặc biệt là bất kì tư thế nào khác ngoài tư thế nằm ngửa. Đánh giá cẩn thận từng bệnh nhân trước khi gây mê rất quan trọng để giảm nguy cơ biến chứng liên quan đến tư thế phẫu thuật.

Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec là một trong những bệnh viện không những đảm bảo chất lượng chuyên môn với đội ngũ y bác sĩ đầu ngành, hệ thống trang thiết bị công nghệ hiện đại mà còn nổi bật với dịch vụ khám, tư vấn và chữa bệnh toàn diện, chuyên nghiệp; không gian khám chữa bệnh văn minh, lịch sự, an toàn và tiệt trùng tối đa.

Để được tư vấn trực tiếp, Quý Khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đăng ký lịch trực tuyến TẠI ĐÂY. Tải ứng dụng độc quyền MyVinmec để đặt lịch nhanh hơn, theo dõi lịch tiện lợi hơn!

Write A Comment